Shumë veta supozojnë se plagët emocionale burojnë nga fëmijëri në dukje të vështira të shënuara nga abuzimi ose neglizhenca, por realiteti është shpesh më kompleks. Në praktikën terapeutike, has edhe të rritur që janë rritur në familje në dukje të qëndrueshme, me prindër që kujdeseshin për ta dhe plotësonin nevojat e tyre themelore. Megjithatë, këta njerëz shpesh ndihen të largët emocionalisht, kanë vështirësi në shprehjen e nevojave të tyre dhe ndiejnë se mungonte diçka e rëndësishme.
Psikologjia e shpjegon këtë fenomen me konceptin e neglizhencës emocionale, e cila nuk përcaktohet nga ajo që ka ndodhur, por nga ajo që është lënë jashtë. Psikologu Mark Travers argumenton se prindërit, pavarësisht qëllimeve të tyre të mira, mund të kontribuojnë pa dashje në traumën emocionale në mënyrat e mëposhtme.
Prindi kujdeset, por nuk tregon emocione
Hulumtimet bëjnë dallimin midis kujdesit për një fëmijë dhe përshtatjes emocionale. Kujdesi përfshin përmbushjen e nevojave themelore si ushqimi, siguria dhe arsimi, ndërsa përshtatja përfshin kuptimin e emocioneve të një fëmije.
“Psikologu zhvillimor Edward Tronick ka treguar se sa e rëndësishme është kjo lidhje. Kur një prind nuk reagon ndaj emocioneve të një fëmije, fëmija mund të arrijë në përfundimin se ndjenjat e tij nuk janë të rëndësishme ose të sigurta për t’u shprehur”, tha Travers për Psychology Today.
Asnjë mbështetje emocionale
Psikoanalisti Donald Winnicott përshkroi konceptin e “prindërimit mjaftueshëm të mirë”, i cili përfshin praninë emocionale. Ndërsa shumë prindër përmbushin përgjegjësi praktike, ata mund të kenë vështirësi të jenë të disponueshëm emocionalisht.
“Hulumtimet tregojnë se një mangësi e tillë mund të shoqërohet me depresion, ankth dhe probleme në rregullimin e emocioneve. Kur mungon ‘pasqyrimi’ emocional, fëmijët e kanë të vështirë të njohin dhe kuptojnë ndjenjat e tyre”, thekson psikologu.
Prindi është i kujdesshëm, por jo konsistent
Teoria e lidhjes sugjeron që lidhja e sigurt zhvillohet përmes përgjigjeve të vazhdueshme ndaj nevojave të një fëmije. Nëse këto përgjigje janë të paparashikueshme ose të distancuara emocionalisht, mund të zhvillohen modele të pasigurta lidhjeje.
“Kjo mund të ndodhë edhe në familje pa probleme të dukshme. Fëmijët më pas shpesh përshtaten duke shtypur nevojat e tyre, gjë që më vonë mund të çojë në vështirësi në marrëdhënie dhe ndjenja vetmie”, përfundoi Travers.