Rastet e meningjitit po përhapen me ritme shqetësuese në Britani, ndërsa disa ekspertë po shqyrtojnë mundësinë që pandemia e Covid-it të ketë ndikuar në rritjen e ndjeshmërisë ndaj këtij infeksioni të rrezikshëm.
Analiza vjen pas vdekjes së një studenti dhe trajtimit të dy të rinjve të tjerë, pas një shpërthimi të meningjitit në Berkshire. Ky rast pason një tjetër shpërthim të madh në Kent, i lidhur me një klub nate në Canterbury, ku dy persona humbën jetën dhe më shumë se një duzinë të tjerë u sëmurën rëndë vetëm tetë javë më parë.
Agjencia Britanike e Sigurisë Shëndetësore konfirmoi se raste të reja janë zbuluar në Reading dhe se një student i Henley College ka ndërruar jetë. Një nga rastet është konfirmuar si meningjit B, forma më e rrezikshme e këtij infeksioni bakterial, e njëjta që u mori jetën dy studentëve në shpërthimin e Kentit.
Ekspertët theksojnë se kjo nuk është një ecuri e zakonshme, pasi meningjiti zakonisht shfaqet në raste të izoluara. Për këtë arsye, pyetja kryesore është se çfarë po ndryshon.
Dr. Lindsay Edwards, eksperte e përgjigjeve imune në King’s College London, thotë se është e mundur që meningjiti të jetë bërë më i zakonshëm pas pandemisë së Covid-it. Sipas saj, bakteret e meningjitit B shpesh jetojnë pa shkaktuar dëm në hundë dhe fyt, sidomos te adoleshentët dhe të rinjtë. Rreth një e katërta e kësaj grupmoshe mund t’i bartin këto baktere pa pasur simptoma.
Problemi, sipas Dr. Edwards, është se Covid-i mund t’i ketë bërë qelizat më të ndjeshme ndaj infeksioneve bakteriale. Virusi hyn në qeliza duke u lidhur me receptorët e tyre dhe, në këtë proces, mund t’u japë mundësi edhe baktereve të depërtojnë më lehtë. Kjo është një nga arsyet pse shumë pacientë me Covid zhvilluan infeksione bakteriale dytësore, si pneumonia.
“Është e mundur që shumë prej të rinjve që po zhvillojnë meningjit tani të kenë kaluar më parë Covid dhe kjo t’i ketë bërë qelizat e tyre më të cenueshme ndaj infeksioneve”, shpjegon ajo.
Ekspertët thonë se infeksioni po shfaqet edhe më “invaziv” se më parë, për shkak të një kombinimi faktorësh që lidhen me bakterin, sjelljen njerëzore dhe mjedisin. Grupi B i meningokokut përfshin më shumë se 100 variante, disa prej të cilave kanë më shumë gjasa të shkaktojnë septikemi meningokoksike, një formë e rëndë helmimi të gjakut që mund të çojë në dëmtime të përhershme të trurit dhe palcës kurrizore.
Faktorë të tjerë, si duhanpirja dhe përdorimi i cigareve elektronike, mund të lehtësojnë hyrjen e baktereve në trup, duke dëmtuar pjesën e pasme të fytit. Kjo mund të krijojë kushte për përhapje më të lehtë në grupe të caktuara.
Meningjiti përhapet më lehtë në ambiente ku njerëzit qëndrojnë në kontakt të afërt dhe të zgjatur. Klubet e natës, konviktet, shkollat me fjetje dhe rezidencat universitare mund të shërbejnë si mjedise ku bakteret qarkullojnë më lehtë.
Ekspertët po shqyrtojnë gjithashtu nëse disa persona mund të jenë natyrshëm më të cenueshëm ndaj infeksionit dhe më të prirur për ta përhapur atë, një fenomen që njihet si “superpërhapje”. Po ashtu, është e mundur që të rinjtë që po nisin universitetin të kenë më pak imunitet ndaj disa baktereve, për shkak të kufizimeve dhe izolimeve gjatë periudhës së Covid-it.
Sipas Dr. Edwards, meningjiti B është një nga format më shqetësuese të sëmundjes, pasi është më virulent dhe më i rrezikshëm se disa lloje të tjera. Ai mund të fshihet më mirë nga sistemi imunitar, duke rritur rrezikun për sepsë dhe për përhapje drejt trurit apo palcës kurrizore, ku mund të shkaktojë komplikime fatale.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se Covid-i nuk duhet parë si shpjegimi i vetëm. Meningjiti kërkon zakonisht kontakt të afërt dhe të zgjatur fizik për t’u përhapur, ndaj faktorët socialë dhe mjedisorë mbeten po aq të rëndësishëm.
Agjencia Britanike e Sigurisë Shëndetësore tha se po punon ngushtë me partnerët lokalë dhe se u janë dhënë këshilla shëndetësore, si dhe trajtim parandalues me antibiotikë, personave që kanë pasur kontakt të afërt me rastet e konfirmuara.
Sipas autoriteteve, sëmundja meningokoksike nuk përhapet lehtë dhe rreziku për publikun e gjerë mbetet i ulët. Deri tani, vetëm një rast është konfirmuar si meningjit B, ndërsa priten rezultate të tjera për të kuptuar nëse rastet janë të lidhura mes tyre.
Profesor Andrew Preston, ekspert i sëmundjeve infektive në Universitetin e Bath, tha se shpërthimi i fundit tregon se, ndonëse sëmundja është fatmirësisht e rrallë, ajo mbetet shumë serioze. Sipas tij, rastet aktuale duket se janë të kufizuara brenda një grupi të përcaktuar social, gjë që lehtëson gjurmimin e kontakteve dhe dhënien e antibiotikëve apo vaksinimit, nëse konsiderohet e nevojshme.
Aktualisht, nuk ka prova që rastet e reja lidhen me shpërthimin e mëparshëm në Kent, por autoritetet po ndjekin situatën me kujdes.
Ekspertët u bëjnë thirrje të rinjve të kontrollojnë nëse janë të përditësuar me vaksinat, përfshirë vaksinën MenACWY, e cila ofrohet në shkollë në vitet 9 dhe 10 dhe mbetet falas në sistemin shëndetësor britanik deri në moshën 25 vjeç. Megjithatë, kjo vaksinë nuk mbron ndaj të gjitha varianteve të meningjitit.
Simptomat e hershme të meningjitit mund të jenë të paqarta dhe të ngjashme me gripin. Sëmundja mund të nisë me temperaturë të papritur, të dridhura, lodhje, dhimbje muskujsh dhe ndjesi të përgjithshme sëmundjeje.
Te fëmijët dhe adoleshentët mund të shfaqen dhimbje të forta koke, të përziera, të vjella ose ndjeshmëri ndaj dritës. Te foshnjat, shenjat mund të jenë edhe më të vështira për t’u dalluar: refuzim i ushqimit, irritim i pazakontë, përgjumje ose vështirësi për t’u zgjuar.
Mjekët paralajmërojnë se nuk duhet pritur shfaqja e simptomave “klasike” për të kërkuar ndihmë. Te meningjiti, koha është vendimtare, pasi simptomat mund të kalojnë nga të lehta në shumë të rënda brenda pak orësh.
Me përkeqësimin e infeksionit mund të shfaqen dhimbje koke intensive, të vjella, qafë e ngurtë, ndjeshmëri ndaj dritës së fortë, përgjumje, konfuzion, vështirësi në përqendrim ose kriza epileptike.
Sëmundja meningokoksike mund të shkaktojë edhe helmim të gjakut, të njohur si septikemi meningokoksike. Një nga shenjat më të njohura është skuqja ose njollat e purpurta në lëkurë, që nuk zbehen kur shtypen, shpesh e kontrolluar duke kaluar një gotë mbi lëkurë.
Fillimisht, skuqja mund të duket si pika shumë të vogla, zakonisht në trup, krahë ose këmbë, para se të përhapet në njolla më të mëdha të ngjashme me mavijosje.
Megjithatë, kjo skuqje shpesh shfaqet vonë dhe disa pacientë nuk e zhvillojnë fare. Për këtë arsye, ekspertët theksojnë se çdo dyshim për meningjit duhet trajtuar me urgjencë mjekësore. /GazetaExpress/
The post Covid dhe rritja e rasteve me meningjit appeared first on Gazeta Express.