E ashtuquajtura zonë e rrezikut shtrihet nga hunda deri te cepat e gojës. Mjekët paralajmërojnë se infeksionet në këtë pjesë, edhe pse rrallë, mund të përhapen më thellë dhe të bëhen të rrezikshme
Edhe pse, kur përmenden trekëndëshat, shumica mendojnë fillimisht për format gjeometrike, shenjat e komunikacionit ose ushqimet me formë trekëndëshi, në fytyrën e njeriut ekziston një zonë e veçantë që kërkon shumë kujdes.
Bëhet fjalë për pjesën ku nuk rekomandohet të shtrydhen puçrrat, sepse në raste të rralla mund të hapet rrugë për infeksione serioze.
Çfarë është “trekëndëshi i rrezikut” në fytyrë?
Pjesa e fytyrës që shtrihet nga ura e hundës deri te cepat e buzëve në mjekësi njihet si “trekëndëshi i rrezikut”. Në media shpesh quhet edhe “trekëndëshi i vdekjes”, por ky është një emërtim më dramatik.
Arsyeja pse kjo zonë konsiderohet më e ndjeshme nuk ka të bëjë me pamjen estetike, por me anatominë e enëve të gjakut, të cilat e lidhin këtë pjesë të fytyrës me struktura më të thella brenda kafkës.
“Pjesa e fytyrës që lidh hundën me cepat e gojës konsiderohet veçanërisht e rrezikshme për shkak të afërsisë me trurin”, ka shpjeguar për revistën Health dr. Joshua Zeichner, profesor i asociuar i dermatologjisë në spitalin Mount Sinai në New York, përcjell Telegrafi.
Pse kjo zonë është më e rrezikshme?
Rreziku lidhet me sinusin kavernoz, një rrjet venash që ndodhet thellë pas syve dhe merr pjesë në qarkullimin e gjakut nga zona e trurit. Ndryshe nga disa vena të tjera në trup, venat në këtë pjesë të fytyrës mund të mos kenë mekanizma të fortë mbrojtës që pengojnë kthimin e gjakut në drejtim të kundërt.
Për këtë arsye, një infeksion që mund të shfaqet pas shtrydhjes së puçrrës, pas dëmtimit të lëkurës ose pas një shpimi të pasigurt në hundë, teorikisht mund të përhapet drejt strukturave më të thella.
Dr. Alok Vij, dermatolog në Cleveland Clinic, paralajmëron se çdo traumë ose infeksion në këtë zonë duhet marrë seriozisht, sepse, edhe pse rrallë, mund të shkaktojë komplikime që nuk mbeten vetëm në sipërfaqe të lëkurës.
A mund të jetë vërtet e rrezikshme shtrydhja e një puçrre?
Mundësia që një puçërr e zakonshme të shkaktojë komplikime të rënda është e vogël. Megjithatë, mjekët theksojnë se rreziku ekziston, sidomos kur lëkura dëmtohet, puçrra shtrydhet me thonj të papastër ose kur infeksioni përhapet.
Infeksioni i një puçrre në hundë ose në zonën përreth saj ka një rrugë më të afërt drejt strukturave të thella të kokës. Prandaj, çdo infeksion në këtë pjesë të fytyrës bart pak më shumë rrezik sesa në zona të tjera.
Fatmirësisht, komplikimet e tilla janë të rralla, por sa herë që lëkura dëmtohet dhe vjen në kontakt me baktere, ekziston mundësia e infeksionit.
Nga një puçërr e thjeshtë deri te komplikimet serioze
Në raste të rralla dhe të rënda, infeksioni i fytyrës mund të çojë në trombozë septike të sinusit kavernoz. Kjo është gjendje kur formohet një mpiksje e infektuar e gjakut, e cila mund të pengojë qarkullimin normal të gjakut dhe të shkaktojë komplikime serioze.
Ndër ndërlikimet e mundshme janë:
• abscesi i trurit, grumbullim i qelbit që mund të shkaktojë ënjtje të indit të trurit
• meningjiti, inflamacion i cipave mbrojtëse që rrethojnë trurin dhe palcën kurrizore
• dëmtimi i nervave të fytyrës, përfshirë nervat që kontrollojnë lëvizjen e syve
• goditja në tru, për shkak të çrregullimit të qarkullimit të gjakut
• embolia septike, kur mpiksjet e infektuara mund të përhapen përmes qarkullimit të gjakut
Shenjat që kërkojnë kujdes të menjëhershëm mjekësor
Para zbulimit të antibiotikëve, infeksionet në këtë zonë të fytyrës konsideroheshin shumë më të rrezikshme. Sot, falë mjekësisë moderne, trajtimi është shumë më efikas, por njohja e hershme e simptomave mbetet shumë e rëndësishme.
Shenjat që kërkojnë konsultë urgjente me mjekun janë:
• temperaturë
• dhimbje e fortë koke
• ënjtje rreth syve
• dhimbje ose skuqje që përhapet
• vështirësi në lëvizjen e syve
• ndjenjë e përgjithshme e rënduar, ethe ose të dridhura
Është e rëndësishme të ndiqet gjendja e përgjithshme në ditët pas shfaqjes së një infeksioni në fytyrë, sepse shenjat e përhapjes mund të paraqiten disa ditë pas irritimit të parë.
Nëse infeksioni fillon të zgjerohet, nëse fytyra ënjtet, shfaqen ethe, të dridhura ose ndiheni të sëmurë në gjithë trupin, duhet të kërkoni ndihmë mjekësore sa më shpejt.
Pse nuk duhet të shtrydhen puçrrat?
Përveç rrezikut nga infeksioni, shtrydhja agresive e puçrrave dëmton edhe vetë lëkurën. Kur ushtrohet presion me thonj, bakteret, qelizat e vdekura dhe yndyra mund të shtyhen më thellë në pore.
Rezultati mund të jetë ënjtje më e madhe, skuqje më e fortë, dhimbje dhe inflamacion më i theksuar. Në disa raste, mund të mbeten edhe njolla të errëta ose shenja në lëkurë.
Dr. Alok Vij këshillon që, në përgjithësi, shtrydhja e puçrrave duhet shmangur, sepse mund të shkaktojë inflamacion, hiperpigmentim pas inflamacionit, shenja dhe infeksion.
Si të trajtohen puçrrat pa rrezik?
Specialistët rekomandojnë metoda më të sigurta për trajtimin e puçrrave, veçanërisht në zonën e rrezikut:
• Kompresa të ngrohta: Një leckë e pastër, e lagur me ujë të ngrohtë, mund të mbahet mbi zonën e inflamuar për 10 deri në 15 minuta. Nxehtësia mund të ndihmojë që përmbajtja të dalë më natyrshëm dhe të lehtësohet shërimi.
• Ngjitëse për puçrra: Nëse puçrra është hapur vetë, ngjitëset për akne mund të ndihmojnë në thithjen e lëngut dhe në mbrojtjen e zonës nga bakteret e jashtme.
• Trajtime lokale: Produkte me acid azelaik, peroksid benzoili ose acid salicilik mund të ndihmojnë në uljen e baktereve dhe yndyrës së tepërt.
• Ndihmë profesionale: Dermatologu mund ta trajtojë ndryshimin në lëkurë në mënyrë të sigurt dhe, në raste të caktuara, të përdorë trajtime që ulin shpejt inflamacionin.
Nëse nuk i rezistoni dot tundimit
Më e sigurta është që puçrrat të mos shtrydhen fare, sidomos në zonën nga hunda deri te cepat e gojës. Por nëse dikush megjithatë vendos ta bëjë këtë në zona të tjera të fytyrës, duhet të ketë shumë kujdes.
Duart duhet të lahen mirë me sapun, thonjtë duhet të jenë të shkurtër dhe të pastër, ndërsa fytyra duhet pastruar paraprakisht. Mund të përdoret edhe kompresë e ngrohtë për të zbutur lëkurën.
Nuk duhet të përdoren thonjtë për ta çarë puçrrën. Në vend të kësaj, nëse përmbajtja nuk del lehtë me një presion shumë të butë, duhet ndalur menjëherë. Shtypja e fortë vetëm sa mund ta përkeqësojë inflamacionin dhe të rrisë rrezikun për shenja.
Pas çdo dëmtimi të lëkurës, zona duhet mbajtur e pastër. Nëse shfaqen skuqje që përhapet, dhimbje e fortë, ënjtje, temperaturë ose gjendje e përgjithshme e rënduar, duhet kërkuar ndihmë mjekësore.