Ushtria e Shteteve të Bashkuara të Amerikës ka ndërmarrë një hap vendimtar drejt bërjes së asaj që e quan një “forcë e parë luftarake e IA-së”.
Këtë muaj, Pentagoni njoftoi marrëveshje me tetë nga kompanitë më të fuqishme të teknologjisë së Amerikës për të vendosur inteligjencën artificiale direkt në rrjetet e saj ushtarake më të klasifikuara.
Marrëveshja përfshin Google, Microsoft, OpenAI, SpaceX, Nvidia, Amazon Web Services, Oracle dhe një startup të quajtur Reflection.
Marrëveshjet, të konfirmuara nga Departamenti i Mbrojtjes, shënojnë një moment vendimtar në integrimin e IA-së në luftën moderne.
Ato gjithashtu ekspozojnë një ndarje në thellim mbi atë se kush e kontrollon teknologjinë, sa larg mund të shkojë dhe çfarë ndodh kur etika dhe siguria kombëtare përplasen, shkruan TrtWorld, përcjell Telegrafi.
Ja pesë gjëra që duhet të dini:
Çfarë nënshkroi në të vërtetë Pentagoni
Pentagoni tha se sistemet e IA-së të tetë kompanive tani janë miratuar për rrjetet e klasifikuara në Nivelin e Ndikimit 6, i cili trajton të dhëna sekrete, dhe Nivelin e Ndikimit 7, një përcaktim që mbulon sistemet ushtarake më të klasifikuara.
Sipas Associated Press, teknologjia do të ndihmojë ushtrinë të zvogëlojë kohën që duhet për të identifikuar dhe goditur objektivat, ndërkohë që ndihmon edhe në mirëmbajtjen e armëve dhe logjistikën e zinxhirit të furnizimit.
Pentagoni tha se personeli ushtarak tashmë po përdor IA përmes platformës së tij zyrtare, GenAI.mil, me mbi 1.3 milion përdorues të Departamentit të Mbrojtjes në sistem.
Njoftimi përshpejton atë që Pentagoni e përshkruan si shtytjen e tij për të diversifikuar furnizuesit e saj të IA-së.
Shkurt, ushtria amerikane nuk po teston IA-në, por po e vendos atë, në shkallë të gjerë, në disa nga mjediset më të ndjeshme në botë.
Kompania që tha “jo”
Një kompani e madhe e IA-së mungonte në listë: Anthropic, e cila refuzoi t’i bashkohej marrëveshjes së IA-së për shqetësime etike.
Së pari, ajo kundërshton përdorimin e IA-së së saj Claude për mbikëqyrje masive vendase, duke argumentuar se monitorimi i mundësuar nga IA i lëvizjeve, zakoneve të shfletimit dhe jo vetëm – është i papajtueshëm me vlerat demokratike.
Dhe siç vlerësohet në shkrim, konflikti Pentagon-Anthropic duket se ka ekspozuar sa e brishtë është retorika e sektorit të teknologjisë rreth “IA-së së sigurt dhe etike”.
Çfarë do të bëjnë kompanitë?
Tetë kompanitë përfaqësojnë të gjithë spektrin e fuqisë amerikane të IA-së. OpenAI sjell modelet e saj ChatGPT, të vendosura tashmë në disa mjedise të Pentagonit që nga marsi. Google kontribuon me modelet e saj Gemini, të cilat u lansuan në GenAI.mil në prill.
Microsoft dhe Amazon Web Services ofrojnë bazën e infrastrukturës cloud. Nvidia furnizon modelet e saj Nemotron me burim të hapur, të dizajnuara për t’u mundësuar agjentëve të IA-së të kryejnë detyra në mënyrë autonome.
SpaceX kualifikohet si një “përfaqësues” i IA-së pas bashkimit të saj me xAI të Elon Musk, duke i dhënë asaj qasje në familjen e modeleve Grok.
Reflection, i vetmi i ri, është një startup i mbështetur nga Nvidia dhe i drejtuar nga ish-hulumtues të Google DeepMind.
Pentagoni tha se mjetet e kompanive do të “përmirësojnë sintezën e të dhënave, do të rrisin kuptimin e situatës dhe do të shtojnë vendimmarrjen e luftëtarëve në mjedise komplekse operative”.
Oracle u shtua në listë disa orë pas njoftimit fillestar, duke e çuar totalin në tetë.
Alarm etik: Kush po vëzhgon?
Marrëveshjet kanë shkaktuar alarm të menjëhershëm nga grupet e lirive civile dhe ekspertët e IA-së.
Pyetjet në lidhje me mbikëqyrjen njerëzore, transparencën dhe rrezikun e vendosjes së IA-së në mjedise ushtarake me rrezik të lartë mbeten kryesisht të pazgjidhura.
Pentagoni kërkoi që ofruesit e IA-së të bien dakord që modelet e tyre mund të përdoren për “çdo përdorim të ligjshëm”, duke i ndaluar në mënyrë efektive kompanitë të vendosin kufizimet e tyre në mënyrën se si ushtria vendos teknologjinë e tyre.
Megjithatë, grupet e lirive civile paralajmëruan se kjo kërkesë e gjerë lë derën hapur për llojin e synimit të armëve autonome dhe mbikëqyrjen masive vendase që Anthropic refuzoi të autorizonte.
Helen Toner, drejtoreshë ekzekutive e përkohshme në Qendrën për Siguri dhe Teknologji në Zhvillim të Universitetit Georgetown, i tha AP-së se ndërsa IA mund të ndihmojë në përmbledhjen e informacionit dhe skanimin e burimeve të mbikëqyrjes, pyetjet në lidhje me përfshirjen njerëzore, rrezikun dhe trajnimin janë ende duke u përpunuar.
Njoftimi i Pentagonit nuk specifikoi termat financiarë, nuk detajoi se si do të mbikëqyreshin mjetet e IA-së, ose nuk sqaroi se cilat masa mbrojtëse do të parandalonin keqpërdorimin në terren.
Gara e re e armatimeve në luftën me IA
Lëvizja e Pentagonit nuk ekziston “në një vakum”.
Kina ka zhvilluar në mënyrë agresive aftësitë e saj ushtarake të IA-së, dhe gara për të dominuar luftën e mundësuar nga IA tani është duke u zhvilluar fort midis dy superfuqive të botës.
Pentagoni tha se aftësitë e saj në rritje të IA-së do t’u “u japin luftëtarëve mjetet që u nevojiten për të vepruar me besim dhe për të mbrojtur kombin nga çdo kërcënim”, me ushtrinë që tashmë po shkurton shumë detyra “nga muaj në ditë”.
Analistët paralajmërojnë, megjithatë, se shpejtësia dhe aftësia vijnë me rreziqe serioze, duke përfshirë rrezikun e llogaritjes së gabuar. /Telegrafi/